Friday, April 19, 2024

రఘుప్రవరు చరితము రాజముఖీ సఖీ వినవే

 రఘుప్రవరు చరితము రాజముఖీ సఖీ వినవే - అధ్యాత్మ రామాయణ కీర్తన - సుందర కాండ 


రఘుప్రవరు చరితము రాజముఖీ సఖీ వినవే ॥రఘు॥

అనుపల్లవి:

అఘప్రహారియౌ హనుమంతుఁ డవనిజాతకు నమస్కరించి వన-

విఘట్టనమునకుఁ గాని కాదు సురవిపక్షుని సమక్షమనుచుఁ దలఁచె ॥రఘు॥


చరణములు:

ఫలములు డుల్చి విరుల్‌ రాల్చి తరుపంక్తులుఁ బడఁగూల్చి యళి-

కులము జోపి పెరలు రేపి వాపీకూపజలముల యడుసుపైకిఁ దేల్చి

అల చిత్తరువు మేడ మరుత్తనయుఁ డాగ్రహమునఁ దన్ని నేలఁగలిపిన

కెలమి వారు రావణుని కెఱిఁగింపఁ గెరలి లక్ష రాక్షసభటులఁ బనిచె ॥రఘు॥


దండిమగలు గండుమిగిలి రాఁ గని గుండెలగల నార్చి గదా-

దండము గొని ఖండించె నగచరాఖండలుఁ డదివిని యమరారి పేర్చి

మండిపడి పంచసేనాధిపతులఁ జండకోపకాండ చాపధరులై

దండనాథులేవురు రాఁ గపి జముదండ కనిచె వారి రావణుండులికె ॥రఘు॥


దశముఖుఁడు సప్తమంత్రికుమారులఁ దగు వీరులఁ బంప వా

రసమశూలభిండివాలకరవాలాది సాధనముల ననిలజు నొంప

నసమానబలాఢ్యుఁడై యేడ్వురను గసిమసంగి తోరణస్తంభమున

వెసనుండె హతశేషుల వలన విని యసురేంద్రుఁ డక్షకుమారు ననిచె ॥రఘు॥


కరులు హరులు నరదములు భటు లసంఖ్యాతము లేతేర బం-

ధురకృపాణ తనుత్రాణసబాణతూణధనుర్ధరుఁడై యేపు మీఱ

నరిదివీరుఁడన నేఁగి యక్షుఁడు శరముల నొంప మారుతి యలిగి ము-

ద్గరముచే వ్రేసి యతనిఁ జంపి సైన్యమును ద్రుంచె రావణుఁడదియు వినె ॥రఘు॥


కనుల నశ్రుకణములు నెలుఁగున గద్గదిక యడరఁగాను రా-

వణుఁ డింద్రజిత్తు గని గజిబిజిగా వానరుఁడొకఁ డింతఁ జేసితేను

కని సహించుటెట్లు వానిఁ జంపెదననిన దేవ నీవు బోవనేటికి

వనచరుని బట్టి దెత్తు నిచటికని చనియె మేఘనాథుఁడు సేనతో ॥రఘు॥


వాలుబెలుకు గద విల్‌తూపుల వజ్రాలజోడు దాల్చి ర-

త్నాల సౌరుదేరు తేరు ధీరోన్నతినెక్కి చని సామీరి నదల్చి

వాలమ్ములైదెనిమిదాఱునొకటి ఫాలహృదయపదవాలమున నసుర

గీలింపఁ గనలి గరుడుఁడన నెగసి కీశవిభుఁడు గూల్చె రథరథ్యముల ॥రఘు॥


ఎంతవాఁడు వీఁడని వేఱొక తేరెక్కి బ్రహ్మాస్త్రము దనుజ-

కాంతుఁడేయ యంత డాసి యతిధీమంత హనుమంతు బంధించె క్షణము

సంతతమెవనిఁ బేర్కొనిన జనుల జ్ఞానకర్మబంధములూడి ముక్తి

గాంతురట్టి శేషగిరీశుఁడగు రాఘవదాసుని కితరబంధములెంత ॥రఘు॥


నారీమణీ వినవే యీ కథాసరణి

నారీమణీ వినవే యీ కథాసరణి - అధ్యాత్మ రామాయణ కీర్తన - సుందర కాండ

రాగం: వరాళి


నారీమణీ వినవే యీ కథాసరణి ॥నారీమణీ॥

అనుపల్లవి:

ఆ రాక్షసేశ్వరుపట్టి పట్టి తేరఁ గట్టుఁబడవచ్చువాని య-

ధీరాత్మునివలెఁ బురము గనువాని వీరహనుమంత్రు గ్రుద్దుచుఁ

బౌరులు చేరిరా బ్రహ్మాస్త్ర మొకలక్షణము తనువంటి చనుట

వీరుఁడెఱిగియు గార్యగౌరవముచే నూరక జనియెఁ

బేరోలగమున నున్న దనుజవిభునెదుట రావణి యిడె నతని ॥నారీమణీ॥


చరణములు:

పూని బ్రహ్మాస్త్రమునఁ గట్టుబడె వీఁడు మానులు విఱిచె

వీనిచే దనుజుల్‌ కారాకులు గాలిచే నొరలు గతిఁబడి రనేకులు శాస్తి

వీనికెయ్యదియో వివేకులు జెప్పిన దానిఁ జేయింపు ముల్లోకులు మెచ్చ-

గా నీవనిన సుతుమాట లంకాజాని విని ప్రహస్తుఁడను మంత్రుల-

ఱేని జూచి పలికె వీఁడెవ్వఁడో తానిచ్చటికి వచ్చుటేమో క్రీడా-

కాననముఁ బెఱుకుటేమో సుభటులఁ జంపుటేమో యీ

వానరుని యడుగుమన నతడటులనే యడిగిన వనచర

నేను విడిపింతు నిన్ను భయము మాని నిజమాడు సభలో ననె ॥నారీమణీ॥


రావణా లోకత్రయవిద్రావణ వినరోరి సకల-

జీవహృదయస్థుఁడై మీఱి దేవదేవుఁడౌ శ్రీరామశౌరి పాద-

సేవకుఁడనురా సురారి మా రామావనీంద్రుని నారీమణిని

నీవు శునకము హవిస్సు గొనుగతి దెచ్చినావు ఇట్లా యేలరా చెడిపొ-

య్యేవు ఇంక నా బుద్ధివింటే బ్రతికేవు రఘుపతి ఋష్యమూకమున సు-

గ్రీవుఁడను కపిరాజుతోఁ జెలిమిచేసి యొకతూఁపున-

నే వాలిఁ జంపి కపులకుఁ బతిని జేసి రవిజుని కపిదేవుఁ

డవనిజను జూడ నంపఁగా వచ్చితినిఁ బవనజుఁడనె ॥నారీమణీ॥


కంటి రాతమ్మికంటి సీతను నేనీతోఁట గూల్చితి కొంటెచేష్టల కోఁతినౌట చంపెద

మంటవచ్చి చస్తే నే పూటా అన్నిటికంటె మై ప్రియమను మాట వినవే

వింటి నీ కొడుకు నన్ను సాధించెనంట పొంగినావు బ్రహ్మాస్త్రము

యొంటనంటి చనె నీకు ప్రియము జెప్పేనంట బంధునివలె దయచే వచ్చితి

కంటకపు మతి త్యజింపుము జగము గతి విచారింపుము

బంటకొను మెఱుక నది ముక్తిదము పౌలస్త్యకుల నీ-

వంటివాని కసురత్వము తనువాత్మగా నెన్నుటననె నతఁడు ॥నారీమణీ॥


మేనుకంటెను నేనన్యుఁడని యెంచితేని పరాపరమైన వస్తువౌదువు

గానీకరయఁ బ్రాణబుద్ధీంద్రియదుఃఖశ్రేణి లేదజ్ఞానమె మూలమని

దీని దెలిసితే నీకు మేలు కడలేని దీవి గతిగాను తనువు-

లో నీవున్నావంట యేను తన సంసృతిబంధమగునది

మాను చిన్మాత్రుఁడ నజుఁడ నక్షరుఁడ నేను ఆనందస్వభావుఁడ ననరా

మేను ప్రాణము మనసు మతి మొదలౌనివి భూమి మరుద-

హమిక ప్రకృతి వికారజాతములౌ నందెనయెడు నిరభి-

మాని నిరుపాధికుఁ డీశ్వరుఁడు తానని యెఱుంగ ఘనుడగు ననె ॥నారీమణీ॥


దశముఖ సావధానమతివై యొకటి వినరా ముక్తి

వెసనబ్బు హరిభక్తి గనరా దాన నిశితజ్ఞానము గల్గి మనరా జ్ఞానా-

భ్యసనమునను సోహమనరా దాననసమానభవము చేకొనరా యోరీ

దశరథాత్మజుఁడు ప్రకృతికంటెను పరుఁడు బిసరుహాక్షుఁడు విష్ణుఁడు శ్రీదేవి

వసుధాపుత్రి యా చెలి మున్నిడుకొని రత్నసమూహముతో వచ్చియిచ్చి శరణను

వెస నీవె యపరాధినను మతఁడు శరణాగత ప్రియుఁ

డొసఁగ భయము శేషగిరివిభుఁడు అని పవనసుతుఁ డమృ

తసమానముగఁ బల్కుపల్కుల కసురేంద్రుఁ డలిగి నలి రేగెను ॥నారీమణీ॥




Wednesday, April 17, 2024

బేట్రాయి సామి దేవుడా

 బేట్రాయి సామి దేవుడా – నన్నేలినోడ

బేట్రాయి సామి దేవుడా

కాటేమి రాయుడా – కదిరినరసిమ్ముడా

మేటైన వేటుగాడ నిన్నే నమ్మితిరా  ||బేట్రాయి||


శాప కడుపు సేరి పుట్టగా – రాకాసిగాని

కోపామునేసి కొట్టగా

ఓపినన్ని నీల్లలోన వలసీ వేగామె తిరిగి

బాపనోల్ల సదువులెల్ల బెమ్మదేవరకిచ్చినోడ ||బేట్రాయి||


తాబేలై తాను పుట్టగా ఆ నీల్లకాడ

దేవాసురులెల్లకూడగా

దోవసూసి కొండకింద దూరగానే సిల్కినపుడు

సావులేని మందులెల్ల దేవర్లకిచ్చినోడ ||బేట్రాయి||


అందగాదనవుదులేవయా – గోపాల గో

విందా రచ్చించా బేగరావయా

పందిలోన సేరి కోర పంటితోనె ఎత్తి భూమి

కిందు మిందు సేసినోద సందమామ నీవె కాద ||బేట్రాయి||

నారసిమ్మ నిన్నె నమ్మితి – నానాటికైన

కోరితి నీ పాదమే గతీ

ఓరి నీవు కంబాన సేరి ప్రహ్లాదు గాచి

కోర మీసవైరిగాని గుండె దొర్లసేసినోడ ||బేట్రాయి||


బుడత బాపనయ్యవైతివి ఆ సక్కురవరితి

నడిగి భూమి నేలుకుంటివే

నిడువు కాల్లోడివై అడుగు నెత్తిపైన బెట్టి

తడవు లేక లోకమెల్ల మెదిమతోటి తొక్కినోడ ||బేట్రాయి||


రెందుపదులు ఒక్కమారుతో ఆ దొరలనెల్ల

సెండాడినావు పరసుతో

సెందకోల బట్టి కోదందరామసామికాడ

బెండు కోల సేసికొనే కొండకాడకేగినోడ ||బేట్రాయి||


రామదేవ రచ్చించరావయా సీతమ్మతల్లి

శ్యామసుందర నిన్ను మెచ్చగా

సామి తండ్రిమాట గాచి ప్రేమ భక్తినాదరించి

ఆమైన లంకనెల్ల దోమగాను సేసినోడ ||బేట్రాయి||


దేవకీదేవి కొడుకుగా ఈ జగములోన

దేవుడై నిలిచినావురా

ఆవూల మేపుకొనీ ఆడోళ్ళాగుడుకొనీ

తావుబాగ సేసుకొనీ తక్కిడి బిక్కిడి సేసినోడ ||బేట్రాయి||


ఏదాలు నమ్మరాదనీ ఆ శాస్త్రాలా

వాదాలూ బాగలేవనీ

బోధనలూ సేసికొనీ బుద్ధులూ సెప్పుకొనీ

నాదావినోదుడైన నల్లనయ్య నీవెకాద ||బేట్రాయి||


కలికి నా దొరవు నీవెగా ఈ జగములోన

పలికినావు బాలసిసువుడా

చిల్లకట్టు పురములోన సిన్నీ గోపాలుడౌర

పిల్లంగోవె సేతబట్టి పేట పేట తిరిగినోడ ||బేట్రాయి ||



Sunday, January 07, 2024

అడుగుల కడ పడి వుండనీ

 అడుగుల కడ పడి వుండనీ

అశ్రులు కన్నుల నిండనీ

అశ్రులతో నీ దివ్య రూపం

అదే పనిగ చూస్తుండనీ!


అదీ ఇదీ ఇమ్మని అడగను

పెదవి కదపనే కదపను

హృదయం నొండా ఆ లావణ్యం

పదిలముగానే దాచుకొందును


నాలోనే హరి హరి హరి హరీ అని 

నామ జపమాల!

శ్రీలోలా!మరి మరి మరి మరి

పూజా మంగళ వేళ


అడుగుల కడ పడి వుండనీ

అశ్రులు కన్నుల నిండనీ

అశ్రులతో నీ దివ్య రూపం

అదే పనిగ చూస్తుండనీ!

Tuesday, January 17, 2017

జయ మంగళం నిత్య శుభ మంగళం

శ్రీరామ మంగళహారతి 
                                                                                   - త్యాగరాజు 

ప||         జయ మంగళం నిత్య శుభ మంగళం    

అ||ప||     మంగళమవని సుత నాధునికి 
             మంగళమరవిందాక్షునికి 
             మంగళమద్భుత చారిత్రునికి 
             మంగళమాది దేవునికి 

చ||        సుందర వదనునికి సుదేహునికి బృందారక గుణ వంద్యునికి
             మందర ధరునికి మన మాధవునికి శుభ ఫలదునికి                   ||జయ||  

చ||        ఇనకులమున వెలసిన రామునికి జనక వచన పరిపాలునికి 
            మనసిజ కోటి లావణ్యునికి కనక సింహాసన నిలయునికి             ||జయ||

చ||        మందానిలభోజ శయనునికి మందాకినీ వర జనకునికి 
            మంద జనక శత సంకాశునికి మందార రూపునికి హరికి            ||జయ||

చ||        ఇంద్రాద్యష్ట దిగీశసుతునికి చంద్రాదిత్య సునయనునికి
            గజేంద్రుని సంరక్షించిన రామ చంద్రునికి జగద్రూపునికి               ||జయ||

చ||        రాజశేఖర ప్రియునికి మౌని రాజరాజ పూజితునికి
            త్యాగరాజ వినుతునికి వర గజరాజాది భక్త వరదునికి                 ||జయ||


Saturday, December 24, 2016

మంగళం తవ భవతు శర్వాణీ

మంగళం తవ భవతు శర్వాణీ 
రచన : నారసింహ కవి 

ప||     మంగళం తవ భవతు శర్వాణీ |మంజుల వాణి|
         మత్త మధుకర నికర నిభవేణీ  ||మహితాబ్జ పాణి||      ||మత్త||

చ||     సనక ముఖ ముని ముఖ్య వన చైత్రీ |సారసనేత్రీ|
         సకల లోక పవిత్ర చారిత్రి |
         మదగణాంచిత కుండల క్షాత్రీ |భాసురగాత్రి|
         మదగణాధిప వదన జనయిత్రీ ||మైనాక పుత్రీ||           ||మద||          ||మంగళం||

చ||     మదన దమన మనీభ్య రోలంబే |గుణమణి కదంబే|
         మహిష దానవ వీర గిరి శంభే |
         మృదుతరార్ణవ కలిత సునితంబే |అధరహిత బింబే|
         అద్భుతాద్భుత రూప జగదంబే ||ఆనందకందే||           || అద్భుతా||      ||మంగళం||

చ||     భవ మహార్ణవ పాఢప ధ్యావే |పావనశీలే|
         పండితోత్తమ భువన సురసారే |
         నవరసోజ్వల కావ్య పరిశీలే |కరుణాలవాలే|
         నారసింహ కవీంద్ర పరిపాలే ||హిమశైల బాలే||       || నార||          ||మంగళం||